Genel Bilgiler
Açlık kan şekeri testi, kandaki glukoz (şeker) düzeyini ölçmek için yapılan en temel laboratuvar testlerinden biridir. Bu test, diyabet (şeker hastalığı) ve hipoglisemi (düşük kan şekeri) gibi durumların tanı ve takibinde büyük önem taşır. Vücudun enerji ihtiyacını karşılamak için kullandığı temel yakıt glukozdur ve bu seviyenin dengede olması sağlıklı bir metabolizma için kritiktir.
Testin Amacı
- Diyabet ve prediyabet (gizli şeker) tanısını koymak
- Kan şekeri dengesini değerlendirmek
- İnsülin direnci veya metabolik sendrom gibi durumların izlenmesi
- Tedavi sonrası glukoz düzeylerinin kontrolü
Numune Hazırlığı
- Test öncesi 8-12 saatlik açlık gereklidir.
- Bu süre boyunca sadece su içilebilir, yiyecek veya içecek tüketilmemelidir.
- Test genellikle sabah yapılır.
- Açlık süresince sigara, kahve ve alkol alınmamalıdır.
Numune Türü
- Venöz kan örneği (koldan alınan kan) kullanılır.
- Laboratuvar ortamında analiz edilir.
Normal Değer Aralığı
| Sonuç Türü | Değer (mg/dL) | Açıklama |
|---|---|---|
| Normal | 70 – 99 | Normal glukoz seviyesi |
| Prediyabet | 100 – 125 | Gizli şeker riski |
| Diyabet | ≥ 126 | Diyabet olasılığı yüksek |
(Referans aralıkları laboratuvarlara göre değişiklik gösterebilir.)
Yüksekliği (Hiperglisemi) Nedenleri
- Diyabet mellitus (Tip 1 veya Tip 2)
- Aşırı karbonhidrat alımı
- Stres, enfeksiyon veya kortizon kullanımı
- Pankreas hastalıkları
- Obezite ve insülin direnci
Düşüklüğü (Hipoglisemi) Nedenleri
- Uzun süreli açlık
- Aşırı insülin veya diyabet ilacı kullanımı
- Yoğun egzersiz
- Karaciğer veya böbrek hastalıkları
- Alkol kullanımı
Sonuçların Değerlendirilmesi
Açlık kan şekeri testi sonucu, hastanın genel sağlık durumu ve klinik bulguları ile birlikte değerlendirilmelidir. Gerekli görüldüğünde HbA1c, Oral Glukoz Tolerans Testi (OGTT) veya insülin seviyesi testi gibi ek testler istenebilir.
